https://sigurdurmalari.hi.is/wiki/index.php?action=history&feed=atom&title=Verkefni_%28Lbs489%2C4to_40r%29Verkefni (Lbs489,4to 40r) - Breytingaskrá2026-10-22T17:08:34ZBreytingaskrá fyrir þessa síðu á wiki-síðunniMediaWiki 1.41.2https://sigurdurmalari.hi.is/wiki/index.php?title=Verkefni_(Lbs489,4to_40r)&diff=11275&oldid=prevBjartur: Bjó til síðu með „* '''Handrit''': 489 4to * '''Safn''': [http://landsbokasafn.is Landsbókasafn Íslands - Háskólabókasafn] * '''Dagsetning''': 12. maí? Ekkert ártal. * '''Ritari''': ---- * '''Efni''': '''Verkefni (Skjöl Kvöldfélagsins)''' ---- * '''Lykilorð''': ritgerð, kappræður, latínuskólinn * '''Efni''': "Er þörf á að laga latínuskólann?" Ritari svarar því játandi og rökstyður það. * '''Nöfn tilgreind''': ==Texti== File:Lbs_489_4to-37-0040...“2025-05-22T22:51:44Z<p>Bjó til síðu með „* '''Handrit''': 489 4to * '''Safn''': [http://landsbokasafn.is Landsbókasafn Íslands - Háskólabókasafn] * '''Dagsetning''': 12. maí? Ekkert ártal. * '''Ritari''': ---- * '''Efni''': '''Verkefni (Skjöl Kvöldfélagsins)''' ---- * '''Lykilorð''': ritgerð, kappræður, latínuskólinn * '''Efni''': "Er þörf á að laga latínuskólann?" Ritari svarar því játandi og rökstyður það. * '''Nöfn tilgreind''': ==Texti== File:Lbs_489_4to-37-0040...“</p>
<p><b>Ný síða</b></p><div>* '''Handrit''': 489 4to<br />
* '''Safn''': [http://landsbokasafn.is Landsbókasafn Íslands - Háskólabókasafn]<br />
* '''Dagsetning''': 12. maí? Ekkert ártal.<br />
* '''Ritari''':<br />
----<br />
* '''Efni''': '''Verkefni (Skjöl Kvöldfélagsins)''' <br />
<br />
----<br />
* '''Lykilorð''': ritgerð, kappræður, latínuskólinn<br />
* '''Efni''': "Er þörf á að laga latínuskólann?" Ritari svarar því játandi og rökstyður það. <br />
* '''Nöfn tilgreind''': <br />
<br />
==Texti== <br />
<br />
[[File:Lbs_489_4to-37-0040r.jpg|380px|thumb|right|]]<br />
<br />
L.Ad fol.<br />
12.maí<br />
<br />
Er þörf á að laga Latínuskólann?<br />
<br />
Já. Af hverju? Af því að hann fer á mis við [ólæsilegt]<br />
<br />
un sína, og árangur hans samsvarar eigi tilgangi<br />
<br />
hans. Tilgangur hans er sá, að afla piltum<br />
<del>lærd</del><br />
<br />
menntunar, glæða skynsemina, laga og styrkja<br />
<br />
viljan, og efla hjá<br />
<sup>þeim</sup><br />
siðprýði og góða siði (sjá<br />
<br />
Skólareglugjörð 14. octs. 1852); árangurinn er sá,<br />
<br />
að hann aflar piltum lítillar og einstrengslegra<br />
<br />
menntunar,<br />
<sup>glæðir [ólæsilegt] skynsemina</sup><br />
, aflagar og veikir viljann, og eflir<br />
<br />
að minnsta mjög lítið siðprýði og góða siði,<br />
<br />
(sjá allan þorra þeirra, sem úr skólanum komi)<br />
<br />
því að þótt margir þeirra sjeu í mörgu allgóðir<br />
<br />
drengir, og efnilegir menn, þá er það ekki skólan<br />
<br />
um að þakka, heldur þeirra eigin atgjörfi, og<br />
<br />
og annari menntun, en þeir hafa fengið þar.<br />
<br />
Í skólanum nema þeir að vísu ýmsan fróðleik,<br />
<br />
en margt af honum kemur þeim að engum<br />
<br />
notum, hvorki fyr nje síðar,<br />
<del>og</del><br />
í annan stað<br />
<br />
eiga þeir eigi kost á mörgum þeim fróðleik.<br />
<br />
sem þeim [ólæsilegt] að verða til sannarlegra nota,<br />
<br />
ef þeir ættu kost á að nema hann og næmu hann<br />
<br />
rjettilega. Fyrirkomulag skólans er harð[ólæsilegt]<br />
<br />
legt, og ósamboðið íslenzkum menntaskóla á<br />
<br />
ofanverðri 19. öld, og spornar að nokkru leyti við<br />
<br />
því, að hann nái sannarlegum tilgangi sínum,<br />
<br />
en þó að það væri miklum mun vitlausara,<br />
<br />
þá gæti skólinn þó orðið landi og lýð til heilla,<br />
<br />
ef kennararnir neyttu þess valds<br />
<sup>og frelsis</sup><br />
, sem þeir<br />
<br />
hafa, til að haga kennslunni svo sem<br />
<sup>betur</sup><br />
sam-<br />
<br />
svaraði kröfum tímans og þörfum þjóðarinn-<br />
<br />
ar. þeir eru bundnir við<br />
<em>hvað</em><br />
þeir eiga að kenna<br />
<br />
og þó eigi meir en svo, að ef þeir<br />
<del>mundu</del><br />
æsktu<br />
<br />
breytingar á því,<br />
<del>þá</del><br />
og sú breyting [ólæsilegt] til<br />
<br />
bóta, þá mundi stjórn<br />
<del>in</del><br />
og þing, sem eigi<br />
<br />
eru ófrjálslynd í þeim efnum, líklega taka<br />
<br />
tillögur þeirra til greina. En þeir eru alls eigi<br />
<br />
bundnir í tilliti til þess<br />
<em>hvernig</em><br />
þeir kenna,<br />
<br />
meðan þeir gjöra það stór glop[ólæsilegt]<br />
<br />
<sup>[á rönd bréfs]vilja, en skiluðu aptur [ólæsilegt], sem þú [ólæsilegt][ólæsilegt][ólæsilegt] fyrir mjer.</sup><br />
<br />
----<br />
* '''Gæði handrits''': <br />
* '''Athugasemdir''':<br />
* '''Skönnuð mynd''':<br />
----<br />
* '''Skráð af:''': Júlíana Þ. Magnúsdóttir<br />
* '''Dagsetning''': 2024<br />
----<br />
* '''Sjá einnig''':<br />
* '''Skýringar''':<br />
<references group="sk" /><br />
* '''Tilvísanir''':<br />
<references /><br />
* '''Hlekkir''':<br />
<br />
[[Category: Skjöl Kvöldfélagsins]][[Category: Lbs489,4to]][[Category: Verkefni]][[Category:All entries]]</div>Bjartur